بازار آریا - بررسی اسناد شرکت توسعه سامانههای نرمافزاری نگین از آبان تا دی ماه ۱۴۰۲، نشاندهنده مهندسی معکوس در گزارشگری مالی است!
به گزارش پایگاه خبری بورس پرس ، طبق گزارش صدای بورس، بررسی اسناد زنجیرهای شرکت توسعه سامانههای نرمافزاری نگین در بازه زمانی آبان تا دیماه ۱۴۰۲، نشاندهنده مهندسی معکوس در گزارشگری مالی است. جایی که یک شرکت با استفاده از جابجاییهای اعداد، موفق میشود رکورد فروش نرمافزار را جابجا کند اما آیا این موفقیت واقعی است یا بزرگنمایی ترازنامهای برای پایان سال مالی؟ بر اساس این گزارش، برای درک ابعاد این موضوع، باید به گزارش فعالیت ماهانه آبان رجوع کرد. "توسن" در آبانماه، تصویری از یک شرکت کاملاً معمولی ارائه داد. فروش نرمافزار که قلب تپنده سودآوری شرکت IT است، تنها در سطح ۵.۹ میلیارد تومان بود. این عدد برای شرکتی با ابعاد توسن به معنای توقف رشد است.
بخش عمده درآمدها از پشتیبانی میآمد یعنی پولی که بابت کارهای قدیمی میگرفت نه نوآوری یا قراردادهای جدید اما مدیران توسن میدانستند که با این دستفرمان، بودجه سال مالی محقق نخواهد شد. اواسط آذرماه، اسناد صورتجلسات هیاتمدیره و کمیته حسابرسی نشان میدهد مدیران به دنبال خرید سهام شرکت دادهکاوان هوشمند توسن افتادند. نکته عجیب ماجرا در آدرسها نهفته است: فروشنده در طبقه چهارم و هدفِ معامله در طبقه پنجم ساختمان پلاک ۲۸ خیابان خلیلزاده بود! این یعنی معامله کاملاً درونخانوادگی. شرکت مادر تصمیم گرفت از یک جیب بردارد و در جیب دیگر بگذارد اما چرا؟ پاسخ در زمان بندی است. آنها نیاز داشتند تا پایان سال مالی، داراییهای توسن را بزرگتر نشان دهند. در قراردادی که بین توسن و شرکتهای وابسته امضا شد، بند طلایی "پرداخت طی یک سال" وجود داشت. توسن بدون اینکه نقدینگی را درگیر کند، مالک ۶۷ درصد شرکت دیگر شد. این خرید نسیه استراتژیک بود. طبق استانداردهای حسابداری، وقتی شرکتی را با قیمتی کمتر از ارزش واقعی (که در اینجا با تخفیف ۵ درصدی نسبت به کارشناسی انجام شد) میخرید، میتوانید این اختلاف قیمت را به عنوان سود حاصل از خرید ارزان شناسایی کنید. این اولین گام برای تزریق سود مصنوعی به توسن بود. سودی که از فروش نرمافزار نیامده بلکه از توافق پشت پرده بر سر قیمت شرکت زیرمجموعه حاصل شده است. درآمد فروش نرمافزار که در آبان ماه ۵.۹ میلیارد تومان بود، ناگهان در دی ماه به ۴۸.۲ میلیارد تومان جهش میکند. ۸ برابر رشد در کمتر از ۶۰ روز! تحلیل دقیق اسناد نشان میدهد این جهش درآمدی، حاصل تلفیق درآمدهای شرکتِ تازه خریداری شده است. توسن با مالکیت ۶۷ درصدی، تمام قراردادهای جاری آن شرکت کوچک را در گزارش خود ثبت کرد تا به بازار پیام دهد که خریدِ جدید معجزه کرده است. این درآمد، درآمدِ اصیل توسن نیست بلکه درآمدهایی است که از قبل در شرکتِ زیرمجموعه وجود داشته و حالا فقط با یک تغییر نام حسابداری در ستون درآمدهای توسن نشسته است. در این میان، اشاره به نام بانک سپه در کادر توضیحات صورتهای مالی، لایه دیگری از این پیچیدگی را فاش میکند. بانک سپه به تازگی به توسن اضافه شده و در گزارش آذرماه، اصلاحاتی بابت درآمدهای این بانک صورت گرفته است. احتمالاً این اصلاحات برای پوشش دادن هزینه های احتمالی این نقل و انتقالات شرکتی یا تراز کردنِ بدهیهایی بوده که بابت خرید شرکت دادهکاوان ایجاد شده است. اگرچه سهامداران خرد معمولاً فقط به سطر آخر گزارشها و عدد سود خالص نگاه میکنند اما گزارشهای توسن نشان داد کیفیت سود در این شرکت پایین آمده است. سودی که از معامله با اشخاص وابسته (فروشنده و خریدار در یک ساختمان)، خرید نسیه با تخفیف دستوری و انتقال درآمدهای شرکتهای کوچک به شرکت اصلی حاصل شده، بدست آمده و سود باکیفیت نیست. توسن در گزارش ۳۰ آذرماه در کادر توضیحات، تیر خلاص را به اعتماد سهامداران شلیک و اعلام میکند بخشی از درآمدهای آذرماه را بر اساس شناسایی برآوردی درآمدهای بانک سپه ثبت کرده است. دلیل این اقدام، نهایی نشدن گزارش کارشناسان رسمی و قراردادهای پشتیبانی و توسعه نرمافزار است. این یعنی توسن قبل از اینکه قراردادی امضا یا حتی مبلغ دقیق آن توسط کارشناس دادگستری تعیین شود، عددِ دلخواه را در ستون درآمدها نشانده است. این نوع گزارشگری، شبیه به آن است که شخصی درآمدِ قرعهکشی که هنوز برنده نشده را در فهرست اموال بیاورد. توسن چون باید خرید نسیه آذرماه را با یک درآمد درشت در همان ماه جفت و جور میکرد تا نسبتهای مالی از تعادل خارج نشود به این ریسک تن داد. توسن در توضیحات وعده داده با نهایی شدن قراردادها، گزارش اصلاحی صادر میکند. این جمله یک بیمهنامه برای مدیران است تا اگر در آینده حسابرس مچِ این اعداد برآوردی را گرفت، بگویند از قبل اطلاعرسانی شده بود اما برای سهامدارانی که در لحظه بر اساس گزارشهای ماهانه تصمیم به خرید و فروش میگیرند، این گزارش نادرست است. آنها با عددی معامله میکنند که شرکت اعتراف دارد قطعی نیست. با کنار هم گذاشتن تمام قطعات پازل، تصویر نهایی شفاف میشود. توسن در سال مالی جاری با کسری تحقق بودجه مواجه بود. مدیران برای این موضوع استراتژی سهمرحلهای را اجرا کرده اند. اول خرید نسیه و زیر قیمتِ یک شرکت از خود (دادهکاوان هوشمند) برای بزرگ کردن تراز نامه. دوم شناسایی درآمدهای برآوردی و قطعینشده از بانک سپه در آذرماه برای ایجاد شوک مثبت و سوم تجمیع قراردادهای شرکتِ خریداری شده در گزارش دیماه برای نشان دادن رشد ۸ برابری در بخش فروش نرمافزار! آنچه در گزارشهای توسن دیده میشود، بیش از آنکه بازتاب جهش واقعی در عملیات نرمافزاری شرکت باشد، نتیجه مدیریت زمان شناسایی سود و چیدمان حسابداری است. جایی که بخشی از سود از محل برآوردهای قطعینشده، معاملات با اشخاص وابسته و تجمیع درآمدهای از پیش موجود شکل گرفته است. این رویکرد اگرچه در کوتاهمدت میتواند نسبتهای مالی را ترمیم و تصویر مثبتی به بازار مخابره کند اما کیفیت و پایداری سود را با تردید مواجه میسازد. برای فعالان بازار، پیام روشن است. جهشهای ناگهانی الزاماً نشانه بهبود بهرهوری یا فتح بازار جدید نیست و در چنین مواردی، تمرکز بر منشأ سود و تکرارپذیری آن بهمراتب مهمتر از عدد سود خالص است. انتهای پیام