اوراق امتیاز در مسیر ورود به بورس‌ها

بازار آریا - دنیای اقتصاد: شورای عالی بورس و اوراق بهادار با توسعه معاملات اوراق امتیاز در بورس‌ها و بازارهای تحت نظارت بازار سرمایه موافقت کرد؛ تصمیمی که می‌تواند دامنه ابزارهای قابل معامله در بازار سرمایه را از دارایی‌های فیزیکی و مالی به حقوق و امتیازات اقتصادی قابل واگذاری گسترش دهد. بر اساس این مصوبه، امتیازاتی در حوزه‌هایی مانند معدن، صادرات، واردات و انرژی امکان معامله در بسترهای گسترده‌تری از بازار سرمایه را خواهند داشت.

قادر معصومی خانقاه، مدیر نظارت بر بورس‌های سازمان بورس و اوراق بهادار، در گفت‌وگو با پایگاه خبری بازار سرمایه ایران (سنا) با اعلام این خبر توضیح داد که اوراق امتیاز پیش از این، بر اساس مصوبات شورای عالی بورس، صرفا در بورس کالای ایران قابل پذیرش و معامله بودند. با تصمیم جدید شورا، دامنه بازارهای میزبان این اوراق توسعه می‌یابد.
امتیازات اقتصادی در مسیر کشف قیمت
اهمیت توسعه معاملات اوراق امتیاز را می‌توان در فراهم شدن بستری برای معامله حقوق اقتصادی قابل واگذاری جست‌وجو کرد. در اقتصاد، برخی امتیازات و حقوق قانونی، از جمله حقوق مرتبط با بهره‌برداری از منابع معدنی یا فعالیت در حوزه‌های صادراتی و وارداتی، دارای ارزش اقتصادی هستند؛ اما نبود سازوکار معاملاتی شفاف و سازمان‌یافته می‌تواند انتقال و ارزش‌گذاری آنها را با محدودیت مواجه کند.
معامله این حقوق در بازار سرمایه، در صورت فراهم بودن الزامات قانونی و اجرایی، می‌تواند به شفافیت فرآیند انتقال امتیازات، کشف قیمت و افزایش دسترسی متقاضیان به این حقوق کمک کند. همچنین ایجاد امکان معامله در بسترهای رسمی، می‌تواند زمینه استفاده از ظرفیت بازار سرمایه برای تخصیص کارآمدتر امتیازات اقتصادی را فراهم کند.
با این حال، توسعه معاملات اوراق امتیاز به معنای ایجاد خودکار منابع مالی جدید برای بنگاه‌ها یا افزایش بهره‌وری اقتصادی نیست. آثار این ابزار به ماهیت امتیاز، شرایط واگذاری، ضوابط معاملاتی و میزان مشارکت فعالان اقتصادی وابسته خواهد بود.
تصویب دستورالعمل در خردادماه
مدیر نظارت بر بورس‌های سازمان بورس و اوراق بهادار همچنین اعلام کرد دستورالعمل معاملات اوراق امتیاز در تاریخ ۳۰ خردادماه ۱۴۰۵، به استناد اختیارات قانونی سازمان بورس، به تصویب هیات‌مدیره این سازمان رسیده است.
اوراق امتیاز به استناد بند (۵) ماده (۲۷) قانون بازار اوراق بهادار، از ثبت نزد سازمان بورس و اوراق بهادار معاف هستند. با این تصمیم، مسیر توسعه معاملات این اوراق در بازارهای تحت نظارت بازار سرمایه فراهم شده است؛ مسیری که می‌تواند به تنوع‌بخشی ابزارهای معاملاتی و گسترش نقش بازار سرمایه در مبادله حقوق اقتصادی قابل واگذاری منجر شود.