بازار آریا - مدیرعامل شرکت گاز استان خوزستان با اشاره به سهم بیش از ۹۵ درصد صنایع و نیروگاهها از مصرف گاز استان گفت: توسعه سامانههای هوشمند، پایش برخط مصرف، مدیریت مشترکان پرمصرف و اجرای پروژههای بهینهسازی انرژی از مهمترین برنامههای شرکت برای افزایش بهرهوری و کاهش هدررفت گاز است.
کیهان ساکیپور در گفتوگو با خبرنگار شانا، با اشاره به الگوی مصرف گاز در استان گفت: استان خوزستان از نظر الگوی مصرف گاز، شرایط متفاوتی نسبت به بسیاری از استانهای کشور دارد؛ زیرا بخش عمده گاز تحویلی استان در بخشهای صنعتی و نیروگاهی مصرف میشود. براساس آمار منتشرشده شرکت، بیش از ۹۵ درصد گاز استان به صنایع و نیروگاهها اختصاص دارد و سهم مصارف خانگی کمتر از ۵ درصد است. همچنین، در مقاطعی مصرف روزانه استان حدود ۵۵ میلیون مترمکعب گزارش شده است.
وی افزود: بنابراین در خوزستان، بهینهسازی مصرف صنعتی فقط به معنای کاهش مصرف نیست، بلکه هدف ما کاهش شدت مصرف انرژی، افزایش بازدهی تجهیزات و تولید محصول بیشتر با مصرف گاز کمتر است.
توسعه مانیتورینگ برای افزایش بهرهوری صنایع
مدیرعامل شرکت گاز استان خوزستان ادامه داد: نخستین اقدام در این زمینه، حرکت از مدیریت سنتی به مدیریت مبتنی بر اندازهگیری است. برای صنایع عمده، پایش دقیق حجم گاز تحویلی، فشار، دما و دبی و مقایسه آن با الگوی مصرف و ظرفیت تولید اهمیت اساسی دارد. شرکت گاز خوزستان از سالهای گذشته توسعه سامانههای مانیتورینگ را دنبال میکند، بهگونهای که در سال ۱۳۹۹ بیش از ۶۰ درصد فروش گاز استان بهصورت آنلاین پایش و مدیریت میشد و برای افزایش این پوشش برنامهریزی شده بود.
ساکیپور گفت: در گام بعد، موضوع ممیزی انرژی، اصلاح مشعلها و کورهها، بهبود بازدهی بویلرها و موتورخانهها، کنترل احتراق، کاهش تلفات حرارتی و استفاده از تجهیزات با بازدهی بیشتر در صنایع پرمصرف دنبال میشود.
وی افزود: نگاه ما این است که هر واحد صنعتی ابتدا باید بهطور دقیق بداند گاز را در کدام فرایند و با چه بازده و حجم تلفات مصرف میکند؛ سپس بر مبنای داده واقعی، پروژه بهینهسازی تعریف شود. این همان نقطهای است که اندازهگیری و بهینهسازی به یکدیگر متصل میشوند.
مدیرعامل شرکت گاز استان خوزستان با اشاره به پروژههای هوشمندسازی شبکه گاز، پایش لحظهای مصرف و کنترل الگوی مصرف مشترکان در خوزستان گفت: هوشمندسازی را پروژه نرمافزاری نمیدانیم، بلکه آن را مجموعهای از اندازه گیری دقیق، انتقال برخط اطلاعات، تحلیل داده و تصمیمگیری عملیاتی میدانیم.
ساکیپور افزود: در شرکت گاز خوزستان، سامانههای مانیتورینگ برای پایش پارامترهایی از فشار، دما و دبی در ایستگاهها استفاده میشود. این سامانهها میتوانند نوسانهای غیرمتعارف را شناسایی و به مرکز کنترل گزارش کنند. تاکنون بیش از ۹۰ درصد ظرفیت ایستگاههای استان تحت پوشش مانیتورینگ قرار دارند و هدفگذاری برای افزایش این پوشش برنامهریزی شده است.
شناسایی انحراف مصرف پیش از تبدیلشدن به بحران شبکه
وی ادامه داد: امروز رویکرد ما تکمیل زنجیره داده است؛ یعنی اطلاعات اندازهگیری باید از ایستگاه و کنتور به سطح مدیریت مصرف برسد و بتوانیم برای مشترکان عمده، بهخصوص صنایع، پروفایل مصرف، تغییرات ناگهانی، مصرف خارج از الگو و مغایرتهای احتمالی را شناسایی کنیم.
مدیرعامل شرکت گاز استان خوزستان گفت: در بخش مشترکان گاز خانگی با توجه به اینکه بیش از یکمیلیون و ۳۰۰ هزار مشترک در استان داریم، استفاده از ابزارهای دیجیتال برای مدیریت مصرف، بهویژه مشترکان پرمصرف، اهمیت بسیار زیادی دارد.
ساکیپور افزود: هدف نهایی هوشمندسازی این است که بهجای اینکه پس از پایان دوره مصرف متوجه انحراف شویم، پیش از تبدیلشدن انحراف مصرف به مسئلهای در شبکه، آن را شناسایی و مدیریت کنی م.
مشترکان پرمصرف در کانون برنامههای مدیریت مصرف
وی با اشاره به اقدامهای انجامشده برای مدیریت مصرف گاز و جلوگیری از هدررفت انرژی در استان گفت: شرایط خوزستان به این دلیل ویژه است که برخلاف استانهای سردسیر، سهم گرمایش خانگی در مصرف سالانه بسیار محدودتر است و بخش اصلی مصرف به صنایع و نیروگاهها مربوط میشود. به همین دلیل، مدیریت مصرف در استان باید بخشمحور باشد.
مدیرعامل شرکت گاز استان خوزستان افزود: در فصل سرد، تمرکز اصلی بر مدیریت مصرف خانگی و تجاری و جلوگیری از افزایش ناگهانی بار شبکه است و در بخش صنعتی، مدیریت بار براساس شرایط شبکه و اولویتهای تأمین گاز انجام میشود. در فصل گرم با توجه به کاهش مصرف گرمایشی، تمرکز بیشتری بر پایداری تأمین گاز صنایع و نیروگاهها و همچنین جلوگیری از اتلاف در شبکه داریم.
ساکیپور ادامه داد: از نکات مهم، مدیریت مشترکان پرمصرف است. حدود ۲ درصد از مشترکان استان در گروه بسیار پرمصرف قرار دارند که حدود ۶ درصد گاز استان را مصرف میکنند. بنابراین، همین گروه ظرفیت قابل توجهی برای مدیریت مصرف دارند.
وی گفت: در بخش خانگی تأکید ما بر رعایت دمای آسایش ۲۱ درجه سانتیگراد، تنظیم درست وسایل گازسوز، جلوگیری از گرمکردن فضاهای بلااستفاده و اصلاح رفتار مصرفی است. در کنار این فعالیتها، تعمیرات پیشگیرانه، اصلاح آرایش شبکه، تقویت ایستگاهها و افزایش قابلیت اطمینان زیرساخت دنبال میشود.
آموزش ایمنی و بهینهسازی مصرف در سه سطح
مدیرعامل شرکت گاز استان خوزستان افزود: بنابراین، در نگاه ما مدیریت مصرف فقط توصیه به مردم نیست؛ کاهش هدررفت در شبکه، افزایش بازدهی تجهیزات و مدیریت بار صنایع بخش جداییناپذیر مدیریت مصرف است.
ساکیپور با اشاره به برنامههای آموزشی شرکت گاز خوزستان در حوزه مصرف بهینه، صرفهجویی و اصلاح رفتار مصرفی گفت: فرهنگسازی زمانی مؤثر است که از توصیههای کلی فراتر برود و به رفتار قابل اندازهگیری تبدیل شود. به همین دلیل، برنامه آموزشی ما مشترکان خانگی، دستگاههای اجرایی و صنایع را در بر میگیرد.
وی افزود: در بخش خانگی، آموزش درباره دمای آسایش، استفاده درست از وسایل گازسوز، سرویس دورهای تجهیزات، عایقکاری، جلوگیری از گرمکردن فضاهای بدون استفاده و اصلاح رفتار مصرفی دنبال میشود. در بخش اداری بر کنترل دمای ساختمان، تنظیم موتورخانهها، رعایت ساعتهای بهرهبرداری و پایش مصرف تأکید شده است.