بازار آریا - پرستاری، روایت حضور در لحظه‌هایی است که درد و نگرانی، بیش از همیشه به مراقبت و همدلی نیاز دارد؛ حضوری که در روزهای آرام و روزگار بحران، از همه‌گیری کرونا تا روزهای جنگ، ادامه پیدا می‌کند. به مناسبت روز پرستار، به بیمارستان بزرگ نفت اهواز رفتیم تا پای صحبت پرستارانی بنشینیم که با وجود دغدغه‌های شخصی و دشواری‌های حرفه‌ای، سلامت بیماران را در اولویت قرار می‌دهند و از تجربه‌های تلخ و شیرین سال‌های خدمت خود می‌گویند.
به گزارش خبرنگار شانا، جمعه، ۲۴ مهر، هم‌زمان با سالروز ولادت حضرت زینب (س)، روز پرستار گرامی داشته می‌شود؛ روز پاسداشت زنانی و مردانی که حتی در بحرانی‌ترین روزها، از همه‌گیری بیماری‌های واگیردار تا روزهای جنگ، در بیمارستان‌ها می‌مانند و با وجود نگرانی برای سلامت خود و دوری از خانواده، برای مراقبت از بیماران و نجات جان آن‌ها تلاش می‌کنند؛ حضوری مسئولانه که در سخت‌ترین شرایط نیز تداوم دارد.
به مناسبت روز پرستار، به دیدار پرستاران بیمارستان بزرگ نفت اهواز رفتیم تا در گفت‌وگوهایی کوتاه، از دغدغه‌ها، دشواری‌ها و تجربه‌های این قشر از جامعه درمانی بشنویم. با این حال، هر بار که از سختی‌های کار و مشکلات زندگی شخصی و حرفه‌ای‌شان پرسیدیم، پاسخ‌ها به نقطه‌ای مشترک می‌رسید؛ اینکه پرستار با وجود همه مشکلات و کمبودها، به محض ورود به بیمارستان، سلامت بیمار را در اولویت قرار می‌دهد و تمام تلاش خود را برای بهبود و بازگشت او به زندگی عادی به کار می‌گیرد.
در میان پرستاران، کسانی هم هستند که شاید در آغاز، بدون علاقه‌ای عمیق یا شناختی کامل از این حرفه، آن را انتخاب کرده باشند؛ اما پس از سال‌ها تجربه و مواجهه با فراز و نشیب‌های این مسیر، می‌گویند اگر به گذشته بازگردند، باز هم پرستاری را انتخاب خواهند کرد؛ چراکه در این حرفه، دنیایی از تجربه‌های انسانی و لحظه‌های منحصربه‌فرد را شناخته‌اند که شاید در هیچ مسیر شغلی دیگری آن را تجربه نمی‌کردند.
بیمارستان بزرگ نفت اهواز، از مراکز درمانی زیرمجموعه سازمان بهداشت و درمان وزارت نفت، یکی از بیمارستان‌های مهم جنوب کشور به شمار می‌رود که علاوه بر خانواده صنعت نفت، به بیماران شهرها و مناطق اطراف نیز خدمات درمانی ارائه می‌دهد. در این مرکز درمانی، پرستاران بسیاری مشغول خدمت هستند که هرکدام در سال‌های فعالیت خود، تجربه‌های متفاوتی از مراقبت و همراهی با بیماران در شرایط عادی و بحرانی به دست آورده‌اند.
شیرین چنگیزی، مدیر خدمات پرستاری و مامایی مرکز بهداشت و درمان صنعت نفت اهواز، از نخستین روزهای فعالیت این بیمارستان کار خود را به‌عنوان پرستار آغاز کرده است. او که در بخش‌های مختلف بیمارستان تجربه خدمت و مراقبت از بیماران را دارد، اکنون در جایگاه «مترون» بیمارستان (مسئول امور پرستاری) فعالیت می‌کند. در گفت‌وگویی با او، از اهمیت حضور پرستاران در کنار بیماران و تجربه سال‌ها فعالیت در این حرفه شنیدیم.
چنگیزی با اشاره به جایگاه بیمارستان بزرگ نفت اهواز در ارائه خدمات درمانی به بیماران مناطق مختلف گفت: بسیاری از موارد درمانی برای دریافت خدمات تخصصی به این بیمارستان ارجاع داده می‌شوند و همین موضوع، آن را به یکی از مراکز درمانی مورد اتکای منطقه تبدیل کرده است. ازاین‌رو، مسئولیت کادر درمان در این بیمارستان سنگین‌تر است و تلاش و آمادگی بیشتری برای رسیدگی به بیماران می‌طلبد.
وی مدیریت کارآمد و تلاش بی‌وقفه کارکنان را از مهم‌ترین عوامل موفقیت این بیمارستان دانست و افزود: کادر درمان همواره در شرایط دشوار، در کنار بیماران حضور داشته‌اند و برای بهبود آن‌ها تلاش کرده‌اند. پرستاران در روزهای همه‌گیری کرونا و دوران جنگ نیز با تمام توان پای کار ماندند و خدمت‌رسانی به بیماران را ادامه دادند.
مدیر خدمات پرستاری و مامایی مرکز بهداشت و درمان صنعت نفت اهواز معتقد است پرستاری با عشق، نوع‌دوستی و انسان‌دوستی پیوندی عمیق دارد و کسی که این حرفه را انتخاب می‌کند، پیش از هر چیز باید به خدمت به مردم علاقه‌مند باشد. از نگاه او، پرستاری یعنی عشق و موفقیت در این حرفه، بدون علاقه و دلبستگی به آن امکان‌پذیر نیست. پرستاران ساعت‌های طولانی در کنار بیماران حضور دارند و از آن‌ها مراقبت می‌کنند؛ ازاین‌رو، حضور مستمر و همراهی با بیمار را می‌توان یکی از مهم‌ترین مؤلفه‌های پرستاری دانست.
چنگیزی با اشاره به اینکه پرستاران نیز مانند دیگر افراد جامعه با چالش‌ها و دشواری‌های زندگی شخصی و اجتماعی روبه‌رو هستند، تاکید کرد: پرستاران بارها در سخت‌ترین شرایط شخصی، سلامت بیماران را در اولویت قرار داده و با وجود دغدغه‌های خود، نگران حال آن‌ها بوده‌اند. حتی در دوران جنگ نیز پرستارانی که در شیفت کاری نبودند، بارها تماس می‌گرفتند و برای حضور در بیمارستان اعلام آمادگی می‌کردند؛ اشتیاقی که در شرایط دشوار، جلوه‌ای از عشق و تعهد به حرفه پرستاری است.
هنگام کار تنها به سلامت بیمار فکر می‌کنیم
پریسا عالی‌پور، کارشناس پرستاری و مسئول بخش آی‌سی‌یو ژنرال بیمارستان بزرگ نفت اهواز، از پرستاران باسابقه این مرکز درمانی است که نزدیک به ۲۷ سال در آن خدمت کرده است. او که بیشتر دوران کاری خود را در بخش مراقبت‌های ویژه گذرانده است، گفت: بیمارستان بزرگ نفت اهواز به بیماران خانواده صنعت نفت و دیگر مراجعه‌کنندگان نیز خدمات درمانی ارائه می‌دهد.
عالی‌پور با تبریک روز پرستار به همکاران خود در بیمارستان بزرگ نفت اهواز و سراسر کشور، ابراز امیدواری می‌کند تا زمانی که توان و شرایط خدمت برایش فراهم است، بتواند در جایگاه پرستار به خانواده صنعت نفت و مردم منطقه خدمت کند.
کارشناس پرستاری و مسئول بخش آی‌سی‌یو ژنرال بیمارستان بزرگ نفت اهواز یادآور شد: در سال‌های فعالیت حرفه‌ای‌ام، تجربه‌های بسیاری داشته‌ام و خاطرات تلخ و شیرین زیادی را به یاد دارم. بیمارستان بزرگ نفت اهواز بحران‌ها و چالش‌های متعددی را پشت سر گذاشته است که ازجمله آن‌ها می‌توان به دوران همه‌گیری کرونا و جنگ تحمیلی سوم اشاره کرد. در هر یک از این شرایط، پرستاران در خط مقدم خدمت‌رسانی و آماده‌باش بودند و ما نیز با همکاری و حمایت همه اعضای کادر درمان، آمادگی داشتیم به هم‌وطنان خود خدمت کنیم.
وی با اشاره به دوران همه‌گیری کرونا گفت: دوره کووید ۱۹ سرشار از خاطرات تلخ و شیرینی بود که به‌عنوان یک پرستار، همواره در ذهنم باقی خواهد ماند. در دوران جنگ نیز لحظه‌های تلخ و شیرین بسیاری را تجربه کردیم که هیچ‌گاه از خاطرمان نخواهد رفت.
عالی‌پور درباره دغدغه‌ها و مشکلات پرستاران توضیح داد: پرستاران با چالش‌های متعددی روبه‌رو هستند که مسائل مالی و مشکلات اجتماعی از مهم‌ترین آن‌هاست. با این حال، پرستار با وجود همه دشواری‌های زندگی شخصی و اجتماعی، هنگام حضور در محل کار، سلامت بیماران را در اولویت قرار می‌دهد و تمام تلاش خود را برای بهبود آن‌ها به کار می‌گیرد. امیدوارم با اندیشیدن تدابیر مناسب، زمینه‌ای فراهم شود تا پرستاران بتوانند دغدغه‌های ذهنی و مشکلات اجتماعی خود را کاهش دهند و با آرامش خاطر بیشتری از بیماران مراقبت کنند.
زمان طلایی در دستان پرستاران اورژانس
احمد عبدالهی، پرستار اورژانس و اتاق عمل بیمارستان بزرگ نفت اهواز نیز ۱۶ سال سابقه فعالیت در حرفه پرستاری دارد. او می‌گوید کار در اورژانس با رخدادهای پیش‌بینی‌نشده و شرایط متنوعی همراه است و کادر درمان این بخش باید همواره برای ارائه خدمات به بیماران با وضعیت‌های مختلف آمادگی داشته باشند. ازاین‌رو، بخش اورژانس هر بیمارستان علاوه بر برخورداری از کادر درمان متخصص و باتجربه، باید به تجهیزات مناسب و کافی نیز مجهز باشد.
وی ادامه داد: خوشبختانه با بازسازی و راه‌اندازی اورژانس جدید بیمارستان بزرگ نفت اهواز، به فناوری‌های روز این حوزه دسترسی داریم و می‌توانیم خدمات لازم را به بیماران اورژانسی ارائه دهیم. در جریان به‌روزرسانی این بخش، امکانات مناسبی در اختیار کادر درمان قرار گرفته و امکان انجام اقدام‌ها و جراحی‌های سرپایی اورژانسی نیز فراهم شده است. حتی اگر بیماری با علائم حیاتی ناپایدار به اورژانس منتقل شود، می‌توانیم با پذیرش او در اتاق عمل اورژانس، اقدام‌های درمانی لازم را برای تثبیت وضعیتش انجام دهیم و پس از پایدار شدن شرایط، او را به اتاق عمل اصلی منتقل کنیم.
عبدالهی با اشاره به شرایط دشوار و پیش‌بینی‌ناپذیر کار در اورژانس گفت: چند روز پیش، هنگام شیفت کاری من، پنج مصدوم تصادفی به‌طور هم‌زمان به بیمارستان منتقل شدند. یکی از آن‌ها وضع بسیار وخیمی داشت و به لوله‌گذاری داخل نای نیازمند بود؛ ازاین‌رو، بلافاصله اقدام‌های لازم برای نجات جان او در اتاق عمل اورژانس انجام شد.
وی ادامه داد: گاهی وضع بیمار به‌اندازه‌ای بحرانی است که حتی فرصت انتقال او به اتاق عمل اورژانس وجود ندارد و باید اقدام‌های احیا و درمان فوری را بلافاصله در اتاق سی‌پی‌آر آغاز کنیم. خوشبختانه این اتاق به تجهیزات کامل و موردنیاز برای رسیدگی به چنین شرایطی مجهز است.
پرستار اورژانس و اتاق عمل بیمارستان بزرگ نفت اهواز توضیح داد: مواجهه با چنین بیمارانی در بخش اورژانس امری معمول است و از آنجا که بیشتر اعضای کادر این بخش آموزش‌های لازم برای مدیریت شرایط بحرانی را دیده‌اند، می‌توانند در موقعیت‌های دشوار به‌خوبی به بیماران رسیدگی کنند.
پرستار اورژانس و اتاق عمل بیمارستان بزرگ نفت اهواز گفت: با توجه به شرایط خاص و پیش‌بینی‌ناپذیر بخش اورژانس، تأمین نیروی انسانی کافی همواره یکی از دغدغه‌های اصلی پرستاران این بخش است. در کنار آن، آموزش‌های تخصصی برای انجام اقدام‌های حیاتی در چهار تا شش دقیقه طلایی نیز اهمیت بسیاری دارد. البته کادر اورژانس بیمارستان با این اقدام‌ها به‌خوبی آشنا هستند و برای مواجهه با دشوارترین شرایط و لحظه‌های بحرانی آموزش دیده‌اند.
کادری که بالاتر از سطح استاندارد اورژانس است
زهرا دلاوریان، دانش‌آموخته رشته پرستاری دانشگاه صنعت نفت و سرپرستار بخش اورژانس بیمارستان بزرگ نفت اهواز، با اشاره به اهمیت این بخش گفت: اورژانس یکی از حیاتی‌ترین بخش‌های هر بیمارستان است و برای ارائه خدمات مؤثر، به کادر درمان ماهر و دقیق و تجهیزات پیشرفته و به‌روز نیاز دارد. اعضای کادر اورژانس باید علاوه بر تسلط بر مهارت‌های تخصصی و توانایی مدیریت شرایط بحرانی، مهارت برقراری ارتباط مؤثر با بیماران و همراهان آن‌ها را نیز داشته باشند تا بتوانند در موقعیت‌های دشوار، به‌موقع و به‌درستی به وظایف خود عمل کنند.
وی معتقد است پرستاران اورژانس باید با طیف گسترده‌ای از فوریت‌های پزشکی، ازجمله موارد داخلی، جراحی، قلبی و کودکان آشنایی کامل داشته باشند؛ ازاین‌رو، نمی‌توان این بخش را با دیگر بخش‌های بیمارستان مقایسه کرد.
دلاوریان با اشاره به اینکه بیمارستان بزرگ نفت اهواز یکی از بزرگ‌ترین مراکز درمانی منطقه به شمار می‌رود، تأکید کرد: این بیمارستان به چند درمانگاه عملیاتی خدمات ارائه می‌دهد و مصدومان حوادث عملیاتی، به‌ویژه حوادث پالایشگاهی، به بخش اورژانس آن منتقل می‌شوند. این حوادث معمولاً شامل مسمومیت با گازهای شیمیایی، سقوط از دکل و سوختگی است. ازاین‌رو، به اعتقاد من، پرستاران و دیگر اعضای کادر اورژانس این بیمارستان مسئولیت سنگین و دشواری بر عهده دارند.
سرپرستار بخش اورژانس بیمارستان بزرگ نفت اهواز توضیح داد: کارکنان اورژانس این بیمارستان از مهارت و توانمندی بالایی برخوردارند؛ به‌گونه‌ای که سطح عملکرد این تیم حتی از استانداردهای معمول اورژانس نیز فراتر است و در شرایط بحرانی، بهترین اقدام‌های درمانی را برای رسیدگی به بیماران انجام می‌دهند.
وی گفت: به خاطر دارم در جریان جنگ تحمیلی سوم، ترکش به قلب مرد جوانی اصابت کرده بود. کادر اورژانس بیمارستان بلافاصله پس از انجام اقدام‌های اولیه و در زمان طلایی، او را به اتاق عمل قلب منتقل کردند که خوشبختانه جانش نجات یافت. نجات جان این بیمار برای ما بسیار خوشحال‌کننده و ارزشمند بود.
در میان بیماران بستری در این بیمارستان، فرصتی فراهم شد تا گفت‌وگویی کوتاه با لیلی عموری داشته باشیم؛ بیماری که یک هفته از بستری شدنش می‌گذشت. او با یادآوری روز نخست حضورش در بیمارستان گفت: آن روز حال بسیار بدی داشتم، اما پرستاران در طول این یک هفته تمام تلاش خود را به کار گرفتند تا سلامتی‌ام را بازیابم. خوشحالم که به بیمارستانی آمده‌ام که پرستاران آن بسیار دلسوزند و با تمام توان از بیماران مراقبت می‌کنند. از این فرصت استفاده می‌کنم تا روز پرستار را به آن‌ها تبریک بگویم و امیدوارم دلشان همیشه شاد باشد.