بازار آریا - دنیای اقتصاد: موج جدید تحریمهای دولت ترامپ علیه ایران دهها نهاد تجاری در چین و هنگکنگ را هدف قرار داده است اما واشنگتن در این مسیر از اقدام بسیار پرهزینهتر و کلیدیتر یعنی تحریم موسسات مالی بزرگ چین خودداری کرده است.
به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد-کسری غفوری: موج جدید تحریمهای دولت ترامپ علیه ایران دهها نهاد تجاری در چین و هنگکنگ را هدف قرار داده است اما واشنگتن در این مسیر از اقدام بسیار پرهزینهتر و کلیدیتر یعنی تحریم موسسات مالی بزرگ چین خودداری کرده است.
وزارت خزانهداری آمریکا دیروز دوشنبه از بسته تحریمی جدیدی علیه دهها فرد و نهاد رونمایی کرد. اسکات بسنت وزیر خزانهداری این اقدام را بخشی از کارزاری تحت عنوان عملیات طرد اقتصادی توصیف کرده است که هدف ادعایی آن قطع آخرین شریانهای مالی ایران است.
به گزارش بلومبرگ، گنجاندن شرکتهای مستقر در هنگکنگ در این فهرست یادآور الگوی رفتاری آمریکا در اعمال تحریمهای مرتبط با جنگ اوکراین است. واشنگتن در آن کارزار نیز واسطههای تجاری و شرکتهای کشتیرانی این منطقه را به اتهام تسهیل انتقال کالا و فناوریهای حساس هدف قرار داد. پیش از این نیز در ماه مه و تنها چند روز مانده به نشست رهبران در پکن آمریکا ۹ شرکت و فرد چینی را به اتهام کمک به بخش نظامی ایران تحریم کرده بود.
تحریمهای اخیر نشان میدهد که واشنگتن به دنبال افزایش هزینه تجارت با تهران است اما در عین حال تمایلی ندارد با پیامدهای گسترده اقتصادی و دیپلماتیک ناشی از رویارویی با بانکهای بزرگ چینی مواجه شود. با این وجود از آنجا که شرکتهای تحریمشده نهادهایی خصوصی هستند و مراودات شناختهشده چندانی با آمریکا ندارند میزان اثرگذاری این تدابیر همچنان در هالهای از ابهام است.
درک سیزرز پژوهشگر ارشد موسسه امریکن اینترپرایز که سرمایهگذاریهای خارجی چین را رصد میکند معتقد است تحریم نهادهای خاص بیفایده است زیرا سرعت ایجاد شرکتهای جایگزین بسیار بیشتر از روند زمانبر اعمال تحریمهاست. به گفته او برخی از این نهادها در ابتدا تنها شرکتهای کاغذی هستند که در صورت بقا فعالیتهای خود را گسترش میدهند. او تاکید میکند که دهها نهادی که آمریکا نام برده است تنها بخش کوچکی از یک شبکه چند ده هزار شرکتی به شمار میروند.
در واکنش به این اقدام لین جیان سخنگوی وزارت خارجه چین امروز سهشنبه در نشست خبری هفتگی خود در پکن تاکید کرد که کشورش به روابط اقتصادی با ایران ادامه خواهد داد. او تصریح کرد که همکاریهای پکن و تهران همواره در چارچوب موازین بینالمللی بوده و نباید مورد مداخله یا تخریب قرار گیرد.
دولت محلی هنگکنگ نیز در بیانیهای اعلام کرد که تنها تحریمهای مصوب شورای امنیت سازمان ملل را اجرا میکند و تعهدی به تدابیر یکجانبه سایر کشورها ندارد. سخنگوی این دولت افزود که هنگکنگ از سیستم کنترل تجارت قدرتمندی برای نظارت بر محمولههای استراتژیک برخوردار است تا از انحراف غیرقانونی آنها جلوگیری کند.
محور اصلی تحریمهای جدید یک شبکه تامین فناوری به مرکزیت شرکت سوییت اوشن در هنگکنگ است. خزانهداری آمریکا مدعی است که این شرکت به عنوان واسطه برای خرید تجهیزات لیزری و اپتیکی و سایر کالاهای حساس عمل کرده است. سه شهروند چینی نیز به اتهام کمک به هماهنگی فعالیتهای این شبکه تحریم شدهاند. واشنگتن ادعا میکند این افراد در تامین فناوریهای حیاتی برای ایران نقش داشتهاند.
بر اساس بیانیه آمریکا چنین شبکههایی به ایران اجازه میدهند تا از طریق سیستم گستردهای از شرکتهای پوششی مجاری مالی مخفی و واسطههای لجستیکی در سراسر شرق آسیا به فناوریهای دارای کاربرد دوگانه دست یابد. دامنه این تحریمها به چندین شرکت دیگر مرتبط با همین زنجیره تامین از جمله شعبه شنژن شرکت سوییت اوشن و شرکتهای آرپیتی تیانی و امتی تریدینگ نیز کشیده شده است.
خزانهداری آمریکا همچنین مدعی است که شرکت دیئیسی فوتونیکس در هنگکنگ که محصولات لیزری و نوری عرضه میکند بارها وجوهی را به شعبه شنژن سوییت اوشن منتقل کرده است. افزون بر این شرکتهای هنگکنگی فیلی مینور فیسو و گوسکا نیز متهم هستند که دهها هزار دلار به سوییت اوشن و شبکه آن واریز کردهاند تا به خریداران ایرانی در تامین محصولات مورد نیازشان کمک کنند. آمریکا مدعی است برخی از این نهادها به عنوان شرکتهای پوششی برای تسهیل پرداختهای شبکههای مالی ایران فعالیت میکردند.
در بخش دیگری از این بسته تحریمی واشنگتن چندین شرکت لجستیکی از جمله شرکتهای لجستیک بینالمللی شنژن هوامی لیانیون شنژن بوسیتونگ و زنجیره تامین بوسیتونگ شنژن را به اتهام ارتباط با ایران هدف قرار داده است.