بازار آریا - دنیای اقتصاد - علیرضا کاظمیمقدم : سرنوشت امتحانات نهایی و نحوه محاسبه سوابق تحصیلی در کنکور سراسری، بار دیگر به تیتر اول اخبار آموزشی کشور بازگشته است. درحالیکه وزارت آموزش و پرورش با تکیه بر مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی، بر برگزاری حضوری آزمونها و تاثیر قطعی معدل پایه یازدهم پافشاری میکند، موج گستردهای از اعتراضات دانشآموزی در کشور شکل گرفته است. دانشآموزان معترض که ماههای اخیر را در شرایط بحرانی ناشی از جنگ تحمیلی سوم و آموزشهای غیرحضوری سپری کردهاند، معتقدند اجرای عدالت آموزشی در گرو تغییر وضعیت تاثیر معدل از «قطعی» به «مثبت» است.
زمانبندی از ۱۳ تیر تا هفتم مرداد
وزارت آموزش و پرورش در روزهای اخیر تلاش کرده است تا با ارائه نقشه راهی مشخص، از بلاتکلیفی دانشآموزان بکاهد. به گزارش خبرآنلاین، رئیس مرکز اطلاعرسانی و روابط عمومی وزارت آموزش و پرورش روز گذشته از ارائه پیشنهاد برگزاری امتحانات نهایی دانشآموزان پایه یازدهم و دوازدهم خبر داد و گفت: «بر اساس تصمیم ستاد عالی آزمونها، در صورت تایید مراجع ذیصلاح، آموزش و پرورش از ۱۳تیرماه آمادگی برگزاری امتحانات نهایی مدارس را دارد.» حسین صادقی در گفتوگو با «ایرنا» اظهار کرد: «امتحانات نهایی بهگونهای تنظیم شده است که پیش از آغاز اربعین حسینی، خاتمه یابد تا دانشآموزان امکان بهرهمندی از فرصت معنوی و تربیتی اربعین حسینی را داشته باشند.»
به گفته وی، زمانبندی پیشنهادی از ۱۳تیر آغاز و تا ۷مرداد به پایان میرسد. با این حال، برگزاری این آزمونها به صورت حضوری، با اما و اگرهای امنیتی و لجستیک همراه است. پیشتر علیرضا کاظمی، وزیر آموزش و پرورش، در نشست کمیسیون آموزش مجلس با اشاره به شرایط حساس کشور، دو سناریوی احتمالی را تشریح کرد. به گزارش «ایسنا» وزیر آموزش و پرورش در این جلسه اظهار کرد: «دو سناریو را در این زمینه مدنظر داریم؛ یکی برگزاری آزمون بهصورت حضوری از ۱۳ تیرماه که منوط به دریافت مجوزهای لازم از شورای عالی امنیت ملی است.» وی در ادامه افزود: «دوم؛ اگر شرایط کشور به گونهای بود که به هر دلیل امکان برگزاری امتحان نهایی فراهم نبود، آزمونهای پایه یازدهم و دوازدهم را هم همانند سایر پایههای تحصیلی، بهصورت داخلی برگزار خواهیم کرد تا دانشآموزان امکان فارغالتحصیلی داشته باشند و در رشتههایی که نیازمند شرکت در آزمون سراسری نیست، پذیرش شوند.»
مطالبه تغییر تاثیر معدل
درحالیکه مسوولان بر اجرای قانون تاکید دارند، خیابانهای منتهی به ادارات کل آموزش و پرورش در استانهای مختلف، شاهد تجمعات اعتراضی دانشآموزان بوده است؛ اعتراضاتی که از اواخر اردیبهشتماه آغاز شد. دانشآموزان معترض بر این باورند که شرایط جنگی ماههای اخیر، تمرکز و امکان مطالعه موثر را از آنها سلب کرده و برابری با داوطلبان سالهای گذشته را از بین برده است.
به گزارش «ایسنا» هفته گذشته عدهای از دانشآموزان کنکوری و یازدهمی در مقابل وزارت آموزش و پرورش تجمع کرده و به دو دسته تقسیم شدند. دسته اول به شرایط جنگ و آموزشهای مجازی اشاره کرده و خواهان جایگزینی تاثیر «مثبت» سوابق تحصیلی به جای تاثیر «قطعی» هستند. دسته دوم نیز فارغالتحصیلانی هستند که در پایه یازدهم سابقه تحصیلی ندارند و موفق به ایجاد سابقه نشدهاند. دانشآموزان با سر دادن شعارهایی نظیر «محصل داد بزن، حقت رو فریاد بزن» خواستار بازنگری در این مصوبه شدند. رمضان رحیمی، دبیر کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس، در گفتوگو با «ایلنا» با تاکید بر لزوم سعهصدر در برخورد با معترضان، اظهار کرد که مسوولان آموزشی باید «مراعات حال دانشآموزان» را داشته باشند. وی همچنین از پیشنهاد مجلس برای مثبت شدن تاثیر معدل در صورت برگزاری غیرحضوری امتحانات خبر داد.
شورای عالی انقلاب فرهنگی کوتاه نمیآید؟
گره اصلی این کلاف سردرگم، در ساختمان شورای عالی انقلاب فرهنگی نهفته است. وزارت آموزش و پرورش اعلام کرده است که تنها مجری مصوبات این شورا است. به گزارش مرکز رسانه و روابط عمومی شورای عالی انقلاب فرهنگی، ستاد تعلیم و تربیت این شورا در اطلاعیهای پس از اولین تجمع اعتراضی دانشآموزان اعلام کرد: «داوطلبان پایه دوازدهم امسال، سوابق تحصیلی پایه یازدهم خود را در سال گذشته طبق تقویم آموزشی ایجاد کردهاند و دادههای معدل این دسته ثبت شده است.» در این اطلاعیه تاکید شده است که تغییر در ضوابط آزمون سراسری تنها در صلاحیت این مرجع قانونی است و «پایبندی به قوانین جاری دقیقا به معنای صیانت از حق داوطلبانی است که به قانون اعتماد کردهاند.»
با وجود این، فشار افکار عمومی و شرایط خاص کشور، درهای مذاکره را بهطور کامل نبسته است. به گزارش خبرگزاری فارس، علی فرهادی، سخنگوی وزارت آموزش و پرورش، فاش کرد که این وزارتخانه بیش از یکماه پیش مکاتبهای با شورای عالی انقلاب فرهنگی درباره مثبت شدن تاثیر سوابق تحصیلی داشته، اما هنوز پاسخی دریافت نکرده است. طبق مصوبات فعلی، سهم سوابق تحصیلی در کنکور امسال به ۶۰درصد قطعی رسیده که سهم پایه یازدهم در آن ۱۷درصد لحاظ شده است. دانشآموزان امیدوارند تجربه سال گذشته که به مثبت شدن تاثیر نمرات ۶ درس پایه یازدهم منجر شد، امسال نیز تکرار شود؛ هرچند شورا در اطلاعیه اخیر خود، هرگونه اظهارنظر غیررسمی را فاقد اعتبار دانسته است.
سرنوشت مبهم صندلیهای دانشگاه
آنچه مشخص است تقابل میان «اجرای مر قانون» و «درک شرایط بحرانی» است. از یکسو، وزارت آموزش و پرورش بر برگزاری آزمون مدارس سمپاد و نمونه دولتی در ۲۹خرداد با حضور ۶۰۰هزار دانشآموز تاکید دارد تا نشان دهد چرخ آموزش متوقف نشده است، از سوی دیگر تکلیف امتحانات نهایی دانشآموزان مشخص نیست. علیرضا کاظمی، وزیر آموزش و پرورش، تاکید کرده است: «دانشآموزانی که قصد شرکت در کنکور و بهرهمندی از سوابق تحصیلی دارند، باید در اولین فرصت ممکن در امتحانات نهایی که در هر صورت ۱۵روز بعد از عادی شدن شرایط در کشور برگزار خواهد شد، شرکت کنند.»
از سوی دیگر، دانشآموزان پایه یازدهم که طبق مصوبه باید برای تمام دروس خود امتحان نهایی بدهند، در یک دوگانگی سخت قرار گرفتهاند. اگر امتحانات حضوری برگزار شود، تاثیر ۱۷درصدی معدل آنها در کنکور۱۴۰۵ قطعی خواهد بود؛ موضوعی که با توجه به خسارات وارده بر فضاهای آموزشی در دوران جنگ و افت تحصیلی ناشی از آموزش مجازی، کابوسی برای داوطلبان محسوب میشود. اکنون چشمها به دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی دوخته شده است تا مشخص شود آیا «شرایط خاص پیشآمده در کشور» که در اطلاعیه شورا به آن اشاره شده است، به صدور مجوزی برای «تاثیر مثبت» منجر خواهد شد یا خیر. تا آن زمان، اضطراب و اعتراض، همنشینان اصلی دانشآموزان در آستانه تیرماه خواهند بود.