بازار آریا - دنیای اقتصاد: بررسی گزارش رشد اقتصادی ۳ ماهه ابتدایی سال جاری نشان میدهد که اقتصاد ایران در این بازه زمانی با یکی از شوکهای چندسال اخیر مواجه شده است.
به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد_فاطمه نصیری : بررسی گزارش رشد اقتصادی ۳ ماهه ابتدایی سال جاری نشان میدهد که اقتصاد ایران در این بازه زمانی با یکی از شوکهای چندسال اخیر مواجه شده است. بر اساس این گزارش رشد اقتصادی به قیمت ثابت، بیش از منفی ۱۰ درصد بوده است؛ رقمی که میتواند بسیار نگرانکننده باشد.
ستون فقرات این افت شدید بخش نفت و گاز است. در بهار سال جاری، ارزشافزوده استخراج نفت و گاز طبیعی بیش از ۲۶ درصد و توزیع گاز طبیعی بیش از ۲۱ درصد کاهش یافته است.
میتوان گفت که این رشد منفی تصادفی نیست. در ماههای گذشته، حتی از پس از جنگ ۴۰ روزه ایران درگیر تنشهای نظامی در مناطق مربوط به صادرات نفت بوده است. این تنشها مانع از صادرات نفت و در نتیجه درآمدهای ارزی حاصل از این محل قطع شد. این مسئله موجب شد تا کل ماشین اقتصاد کشور دچار اختلال شود.
پیامدها اما فقط به نفت محدود نماند.در بازه زمانی مذکور تشکیل سرمایه ثابت ناخالص حدود ۸٫۵ درصد منفی شد، صادرات کالا و خدمات نزدیک به ۳۶ درصد سقوط کرد و واردات نیز بیش از ۱۴ درصد کاهش یافت. مصرف خصوصی خانوارها نیز منفی شد.
بر اساس آمارها اقتصاد ایران بدون احتساب نفت نیز حدود ۴.۶ درصد کوچکتر شده است. این به معنای آن است که فشار از سمت عرضه یا همان صادرات نفت به سمت تقاضا نیز سرایت کرده و در این مسیر یک چرخه رکوردی شکلگرفته است.
تبعات این وضعیت چندلایه است. نخست، کاهش شدید درآمد دولت از محل نفت، بودجه را تحت فشار قرار میدهد و بار منشاء اصلی تورم مزمن کشور، یعنی کسری بودجه را سنگینتر میکند.
از سوی دیگر افت سرمایهگذاری امروز به معنای ظرفیت تولید کمتر فردا و رشدهای پایینتر در فصول بعدی است.
در نهایت میتوان گفن که بخش خدمات و صنعت که وابستگی غیرمستقیم به درآمدهای نفتی دارند، با کاهش تقاضا و قدرت خرید روبهرو شده و اشتغال در این حوزهها آسیب میبیند.
به صورت کلی میتوان گفت که بازگشت به مسیر رشد مثبت نیازمند ازسرگیری صادرات نفت، بازسازی اعتماد سرمایهگذاران و مدیریت دقیق منابع ارزی است. در غیر این صورت، اثرات این شوک میتواند بیش از یک فصل باقی بماند و اقتصاد را در مسیر انقباضی طولانیتری نگه دارد.
مشروح گزارش رشد اقتصادی بهار ۱۴۰۵ فردا در روزنامه منتشر می شود.