دوشنبه ۱۶ شهريور ۱۴۰۵
اقتصاد ایران

جهش دوبرابری برداشت گاز از «خارتنگ» و «هما»

میدان‌های گازی مناطق مرکزی جان تازه می‌گیرند

میدان‌های گازی مناطق مرکزی جان تازه می‌گیرند
بازار آریا - مدیر امور فنی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران از برنامه این شرکت برای افزایش ظرفیت تولید میدان‌های گازی خبر داد و گفت: با اجرای طرح‌های توسعه و فشارافزایی، ظرفیت تولید میدان خارتنگ از ۵ به ۱۰ میلیون مترمکعب و میدان هما از ۷ به ۱۴ میلیون مترمکعب گاز در روز می‌رسد.
  بزرگنمايي:

بازار آریا - مدیر امور فنی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران از برنامه این شرکت برای افزایش ظرفیت تولید میدان‌های گازی خبر داد و گفت: با اجرای طرح‌های توسعه و فشارافزایی، ظرفیت تولید میدان خارتنگ از ۵ به ۱۰ میلیون مترمکعب و میدان هما از ۷ به ۱۴ میلیون مترمکعب گاز در روز می‌رسد.

محمدصادق مهرجو در گفت‌وگو با خبرنگار شانا با تشریح برنامه‌های شرکت نفت مناطق مرکزی ایران برای افزایش و نگهداشت تولید گاز بیان کرد: این برنامه‌ها در سه محور اصلی شامل نگهداشت و افزایش تولید از میدان‌های قدیمی گازی، توسعه میدان‌های جدید و اجرای پروژه‌های فشارافزایی و احداث ایستگاه‌های تقویت فشار دنبال می‌شود.
وی افزود: بخشی از میدان‌های گازی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران بیش از سه دهه سابقه تولید دارند و برای حفظ ظرفیت تولید آن‌ها، برنامه‌های حفاری بین‌چاهی، تعمیر و ترمیم چاه‌های قدیمی و بهینه‌سازی فرایند تولید به‌صورت مستمر اجرا می‌شود.
مدیر امور فنی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران با اشاره به میدان‌های جدید توسعه‌ای این شرکت گفت: میدان‌های خارتنگ، دی و توس از میدان‌های تازه‌توسعه‌یافته هستند که هنوز به حداکثر ظرفیت تولید خود نرسیده‌اند.
مهرجو ادامه داد: در فاز نخست توسعه میدان خارتنگ تولید ۱۰ میلیون مترمکعب گاز در روز، در میدان دی ۵ میلیون مترمکعب و در میدان توس ۳ میلیون مترمکعب در روز هدف‌گذاری شده است.
وی درباره روند توسعه میدان خارتنگ توضیح داد: توسعه فاز نخست این میدان در دو بخش برنامه‌ریزی شده که در هر بخش چهار حلقه چاه و درمجموع هشت حلقه چاه حفاری خواهد شد. در بخش روسطحی نیز احداث شبکه خطوط جریانی، مرکز جمع‌آوری و خط انتقال ۱۸ اینچ در حال اجراست.
افزایش ظرفیت تولید میدان هما از ۷ به ۱۴ میلیون مترمکعب
مدیر امور فنی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران همچنین از آماده‌سازی ایستگاه تقویت فشار میدان هما خبر داد و گفت: این ایستگاه تا آبان امسال آماده راه‌اندازی خواهد شد و با بهره‌برداری از آن، ظرفیت تولید میدان از حدود ۷ میلیون مترمکعب به ۱۴ میلیون مترمکعب گاز در روز افزایش می‌یابد.
مهرجو با اشاره به برنامه‌های تعمیراتی و نگهداشت تأسیسات بیان کرد: برنامه‌های روتین تعمیرات و بازرسی فرایندی، ظرفیت‌های فرآورش و انتقال گاز هر سال در شرکت اجرا می‌شود و امسال نیز برنامه‌های تعمیرات و نگهداشت با هدف آمادگی برای ورود به فصل سرد سال در حال اجراست.
وی افزود: تا پایان تابستان باید همه برنامه‌های اجرایی تعمیرات و نگهداشت نهایی شود، زیرا مأموریت شرکت نفت مناطق مرکزی برای تولید حداکثری گاز در پاییز و زمستان امسال اهمیت ویژه‌ای دارد.
توسعه خارتنگ برای تولید ۱۰ میلیون مترمکعب گاز
مدیر امور فنی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران درباره جزئیات توسعه میدان خارتنگ گفت: این میدان از ابتدا برای دستیابی به ظرفیت نهایی ۲۰ میلیون مترمکعب گاز در روز و در قالب دو فاز طراحی شده بود.
مهرجو افزود: در مرحله نخست، شرکت نفت مناطق مرکزی ایران برنامه‌های اجرایی، سفارش کالا و مناقصه‌های مورد نیاز برای دستیابی به تولید ۱۰ میلیون مترمکعب را انجام داده بود، اما با توجه به مذاکرات قراردادی برای واگذاری میدان در چهارچوب قرارداد آی‌پی‌سی به سرمایه‌گذار، ادامه عملیات در مقطعی تا ظرفیت حداکثر ۵ میلیون مترمکعب در روز دنبال شد.
وی ادامه داد: با اتمام عملیات حفاری چهارمین چاه میدان خارتنگ در ابتدای مرداد، ظرفیت تولید ۵ میلیون مترمکعب در روز محقق شد، اما پس از وقوع جنگ ۴۰ روزه و آسیب به برخی پالایشگاه‌های پارس جنوبی و با توجه به ضرورت حداکثرسازی تولید گاز، افزایش ظرفیت تولید میدان خارتنگ تا ۱۰ میلیون مترمکعب در روز در دستور کار قرار گرفت.
مدیر امور فنی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران گفت: با استقرار دو دستگاه دکل در موقعیت‌های شرقی میدان، عملیات حفاری چاه‌های پنجم و ششم نیز به‌زودی آغاز می‌شود و توسعه ظرفیت تولید خارتنگ در ارقامی فراتر از تعهد تولیدی امسال ادامه خواهد یافت.
مهرجو افزود: در بخش روسطحی نیز تولید از سه حلقه چاه با اتصال تأسیسات سرچاهی و خطوط جریانی به مرکز جمع‌آوری غربی محقق شده است و با تکمیل خط لوله انتقال گاز ۱۸ اینچ به طول ۴۸ کیلومتر تا مرکز جمع‌آوری کنگان، انتقال ۵ میلیون مترمکعب گاز در روز نیز به‌زودی محقق خواهد شد.
بازگشت چاه‌های کم‌فشار هما به چرخه تولید با اجرای طرح فشارافزایی
وی درباره ضرورت اجرای طرح فشارافزایی میدان هما بیان کرد: افت تولید و کاهش فشار مخزن در میدان‌های گازی با بیش از دو دهه سابقه تولید، فرایندی طبیعی است و همه میدان‌های گازی پس از گذر از دوره اولیه و رسیدن به حداکثر تولید، وارد مرحله افت تولید می‌شوند.
مدیر امور فنی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران افزود: میدان هما نیز در چنین مرحله‌ای قرار دارد و با کاهش فشار مخزن و فشار ته‌چاهی و سرچاهی، توان جریان‌دهی برخی چاه‌ها کاهش یافته و به‌تدریج ظرفیت تولید میدان افت کرده است.
مهرجو ادامه داد: با اجرای پروژه فشارافزایی میدان هما، چاه‌های کم‌فشار به‌تدریج به چرخه تولید بازمی‌گردند و با تکمیل عملیات و راه‌اندازی نهایی ایستگاه، چاه‌هایی که در مقطعی از چرخه خارج شده بودند، دوباره وارد چرخه تولید خواهند شد.
وی تصریح کرد: احداث ایستگاه تقویت فشار هما با هدف افزایش ضریب بازیافت نهایی گاز میدان و استفاده حداکثری از ظرفیت چاه‌های موجود اجرا شده است و امیدواریم به‌زودی شاهد بهره‌برداری از این طرح باشیم.
فشارافزایی نار، تابناک، دالان و کنگان در دستور کار
مدیر امور فنی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران درباره برنامه فشارافزایی سایر میدان‌های قدیمی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران گفت: برای بیشتر میدان‌هایی که بیش از دو دهه از آغاز تولید آن‌ها گذشته است، احداث واحدهای تقویت فشار گاز در برنامه قرار گرفته است.
مهرجو با بیان اینکه پس از اجرای طرح‌های فشارافزایی وراوی و هما، برنامه‌ریزی و اقدام‌های اجرایی برای میدان‌های نار، تابناک، دالان و کنگان نیز در دستور کار قرار دارد، افزود: این روند باید به‌تدریج در همه میدان‌های قدیمی تحت تولید شرکت نفت مناطق مرکزی ایران دنبال شود تا از کاهشی‌شدن روند تولید جلوگیری و حداکثر نرخ بازیافت نهایی گاز در طول عمر میدان محقق شود.
وی با اشاره به برنامه‌های مستمر برای نگهداشت تولید گفت: تعمیر و ترمیم چاه‌های موجود به‌صورت روتین در برنامه‌های بهره‌برداری و تولید شرکت قرار دارد و متناسب با شرایط تولید هر میدان، حفاری بین‌چاهی برای جبران چاه‌های ازدست‌رفته نیز برنامه‌ریزی می‌شود.
مدیر امور فنی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران ادامه داد: در کنار این اقدام‌ها، اجرای روش‌های جدید ازدیاد برداشت متناسب با شرایط چاه‌های گازی در دست مطالعه است که از جمله آن‌ها می‌توان به استفاده از کمپرسورهای درون‌چاهی و ایجاد شکاف هیدرولیکی در میدان‌های گازی اشاره کرد.
مهرجو گفت: برای حفظ ظرفیت تولید میدان‌های قدیمی، احداث ایستگاه‌های تقویت فشار و بهینه‌سازی تولید با استفاده از الگوسازی به‌روز شبکه نیز در دستور کار امور فنی قرار دارد.
حرکت به‌سمت نگهداشت هوشمند تأسیسات
وی با اشاره به برنامه‌های این شرکت برای هوشمندسازی فرایند نگهداشت تجهیزات بیان کرد: با استقرار سیستم مدیریت نگهداشت و تعمیرات (CMMS)، مدیریت دارایی‌های فیزیکی و مکانیزه‌شدن برنامه‌های بازرسی و تعمیرات پیشگیرانه (PM)، نظام نگهداشت تجهیزات فرایندی و انتقال در شرکت تقویت خواهد شد.
مدیر امور فنی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران افزود: با توجه به حجم بالای داده‌های فنی و تولیدی، سال گذشته نرم‌افزار ویژه‌ای با عنوان «پترو رنچ» با استفاده از توان داخلی اداره سیستم‌های فنی توسعه یافت و در روز پژوهش، رونمایی شد.
مهرجو ادامه داد: در گام‌های بعدی، توسعه ماژول‌های تکمیلی و استفاده از الگوهای هوش مصنوعی برای مدیریت داده‌های تولیدی میدان‌ها، شامل اطلاعات تولید و فشار چاه‌ها، سطوح تماس، نتایج آزمایش‌ها و تحلیل رفتار دینامیکی میدان‌ها در دستور کار قرار دارد.
وی «مدیریت هوشمند مخازن» را از دیگر محورهای این برنامه برشمرد و گفت: استفاده از ظرفیت‌های هوش مصنوعی و تحلیل داده می‌تواند به تصمیم‌گیری دقیق‌تر در مدیریت مخازن و بهینه‌سازی تولید کمک کند.
جمع‌آوری ۱۷۲ میلیون مترمکعب گازهای همراه در سال ۱۴۰۴
مدیر امور فنی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران با اشاره به اولویت جمع‌آوری گازهای همراه نفت تصریح کرد: جمع‌آوری گازهای مشعل از اولویت‌های دولت چهاردهم و وزارت نفت است و وزیر نفت نیز اهتمام ویژه‌ای به اجرای این طرح‌ها دارد.
مهرجو افزود: با اجرای پروژه‌های مختلف، بخش عمده گازهای همراهی که پیش‌تر در میدان‌های اصلی تولید نفت شرکت در منطقه غرب سوزانده می‌شد، جمع‌آوری و برای کارخانه ان‌جی‌ال ۳۱۰۰ ارسال می‌شود تا در زنجیره پایین‌دست، خوراک کارخانه پتروپالایشی دهلران را تأمین کند.
وی با اشاره به اینکه در مرداد امسال حدود ۳ میلیون و ۳۰۰ هزار مترمکعب گاز در روز از گازهای همراه وارد تأسیسات تقویت فشار و جمع‌آوری گاز بیات شده است، گفت: درمجموع سال ۱۴۰۴ نیز ۱۷۲ میلیون مترمکعب از گازهای همراه میدان‌های دانان، دهلران، سرکان و ماله کوه جمع‌آوری شد.
مدیر امور فنی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران همچنین از پیشرفت ۹۸ درصدی طرح جمع‌آوری و تقویت فشار گازهای همراه میدان‌های سروستان و سعادت‌آباد خبر داد و گفت: این طرح تا پایان شهریور راه‌اندازی می‌شود و پیش‌بینی می‌شود با بهره‌برداری از آن، روزانه حدود ۱۴ میلیون فوت‌مکعب از گازهای مشعل این منطقه جمع‌آوری شود.
ثبت رکورد پنج‌ساله ذخیره‌سازی گاز
مهرجو با اشاره به عملکرد این شرکت در حوزه تولید و ذخیره‌سازی گاز در سال گذشته بیان کرد: شرکت نفت مناطق مرکزی ایران در سال ۱۴۰۴ در تولید از میدان‌های تحت مدیریت و ذخیره‌سازی گاز در میدان سراجه و مخزن شوریجه D عملکرد قابل‌ توجهی داشت.
وی با بیان اینکه پارسال با اتکا به تلاش مجموعه عوامل عملیاتی و امور تولید، رکورد پنج‌ساله ذخیره‌سازی گاز جابه‌جا شد که موفقیت مهمی برای شرکت به شمار می‌رود، گفت: در بخش تولید، پایداری شبکه جمع‌آوری و انتقال گاز به پالایشگاه و عملکرد پالایشگاه گاز فراشبند از اهمیت بسیاری برخوردار است.
مدیر امور فنی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران ادامه داد: در حوزه ذخیره‌سازی نیز میزان دستیابی به حجم ذخیره‌سازی سال گذشته یکی از دغدغه‌های اصلی است، زیرا شرایط مصرف گاز در تابستان امسال با توجه به آسیب واردشده به پالایشگاه‌های پارس جنوبی با سال گذشته تفاوت دارد و افزایش مصرف ممکن است بر میزان ذخیره‌سازی گاز اثر قابل‌ توجهی بگذارد.
مهرجو گفت: میزان ذخیره‌سازی گاز تأثیر مستقیمی بر مدیریت تولید گاز در زمستان، به‌ویژه در شمال شرق کشور، که در انتهای شبکه توزیع گاز قرار دارد، خواهد داشت.
توسعه میدان‌های گشوی جنوبی، سرخون خامی و باباقیر
وی در تشریح برنامه‌های توسعه‌ای سال آینده گفت: امیدواریم تا هفته دولت سال ۱۴۰۶، هم در زمینه افزایش تولید گاز و هم در زمینه کاهش گازهای مشعل، بهبود قابل‌ توجهی حاصل شود.
مدیر امور فنی شرکت نفت مناطق مرکزی ایران افزود: ازجمله میدان‌های جدید توسعه‌ای که برای سال آینده هدف‌گذاری شده‌اند، می‌ت وان به گشوی جنوبی و سرخون خامی برای تأمین کسری گاز پالایشگاه‌های قشم و سرخون، میدان باباقیر در فاز اولیه توسعه و تکمیل فاز نخست توسعه میدان خارتنگ و افزایش ظرفیت تولید آن از ۵ به ۱۰ میلیون مترمکعب در روز اشاره کرد.
مهرجو تأکید کرد: مجموعه اقدام‌های شرکت نفت مناطق مرکزی ایران در حوزه توسعه میدان‌های جدید، نگهداشت تولید میدان‌های قدیمی، فشارافزایی، حفاری چاه‌های جدید، جمع‌آوری گازهای همراه و استفاده از فناوری‌های نو، با هدف افزایش ظرفیت تولید و تأمین پایدار گاز کشور دنبال می‌شود.


نظرات شما